نام
نامهای ایرانی
۶۷۴ نام با معنی و نوشتار درست: از ایران باستان و شاهنامه تا امروز.
ا
- آبتینAbtin ♂ پدر فریدون در شاهنامه
- آتیلاAtila ♂ پدر کوچک
- آرادArad ♂ نام فرشتهای؛ نگهبان دین
- آرامAram ⚥ آسوده و آرام
- آرانAran ♂ سرزمینی کهن در قفقاز؛ نام پهلوان
- آرتینArtin ♂ پاک و درستکار
- آرشArash ♂ آرش کمانگیر، پهلوانی که با تیرش مرز ایران را تعیین کرد
- آرشاArsha ♂ نجیب و دادگر
- آرشامArsham ♂ آرشام، پدربزرگ داریوش بزرگ
- آرمانArman ♂ آرمان و هدف
- آرمینArmin ♂ نام شاهزادهای کیانی؛ پاکنهاد
- آروینArvin ♂ آزمایش و تجربه؛ دلیر
- آریاAria ⚥ نجیب و آزاده؛ نام نیاکان ایرانیان
- آرینArian ♂ نجیب، ایرانی
- آریوAryo ♂ کوتاهشدهٔ آریوبرزن، مدافع دربند پارس
- آریوبرزنAriobarzan ♂ سردار هخامنشی که با اسکندر جنگید
- آزادAzad ♂ رها و آزاده
- آسوAso ♂ افق
- آیدینAydin ♂ روشن و تابناک (ترکی)
- آیهانAyhan ♂ خان ماه
- ابراهیمEbrahim ♂ ابراهیم پیامبر
- ابوالفضلAbolfazl ♂ پدر فضیلت؛ لقب حضرت عباس
- احسانEhsan ♂ نیکوکاری
- احمدAhmad ♂ ستودهترین
- ادیبAdib ♂ دانا و سخندان
- اردشیرArdeshir ♂ کسی که فرمانرواییاش بر راستی است؛ بنیانگذار ساسانیان
- اردلانArdalan ♂ خاندان امیران کرد؛ دلیر
- اردوانArdavan ♂ اردوان، پادشاه اشکانی
- ارسAraz ♂ رود ارس
- ارسلانArsalan ♂ شیر (ترکی)
- ارشکArshak ♂ ارشک، بنیانگذار شاهنشاهی اشکانی
- اروندArvand ♂ تند و توانا؛ اروندرود
- اسفندیارEsfandiar ♂ شاهزادهٔ رویینتن شاهنامه
- اسماعیلEsmaeil ♂ خدا میشنود؛ پسر ابراهیم
- اشکAshk ♂ نام بنیانگذار اشکانیان
- اشکانAshkan ♂ اشک، بنیانگذار سلسلهٔ اشکانیان
- اشکبوسAshkbous ♂ پهلوان تورانی در شاهنامه
- اصغرAsghar ♂ کوچکترین
- افشارAfshar ♂ نام ایلی ترک در ایران (دودمان نادرشاه)
- افشینAfshin ♂ لقب فرمانروایان اسروشنه؛ سرداری نامدار
- اکبرAkbar ♂ بزرگتر و بزرگترین
- الوندAlvand ♂ کوهی نزدیک همدان
- الیاسElyas ♂ پیامبر الیاس
- الشانElshan ♂ شکوه ایل
- امیدOmid ♂ امید
- امیرAmir ♂ فرمانروا و سردار
- امیرحسینAmirhossein ♂ امیر و سرور، حسین
- امیرعلیAmirali ♂ امیر و سرور، علی
- امیرمحمدAmirmohammad ♂ امیر و سرور، محمد
- امینAmin ♂ درستکار و امانتدار
- اورهانOrhan ♂ فرمانروای بزرگ
- ایازAyaz ♂ شب سرد و صاف؛ ندیم سلطان محمود
- ایرجIraj ♂ پسر فریدون و نیای ایرانیان در شاهنامه
- ایلچینElchin ♂ فرستادهٔ ایل
- ایلخانIlkhan ♂ فرمانروای ایل
- ایلیاIlia ♂ خدای من یهوه است؛ پیامبر الیاس
- ایلیارIlyar ♂ یار ایل
- ایمانIman ⚥ ایمان و باور
- ایوبAyoub ♂ پیامبر ایوب
ب
- بابکBabak ♂ پدر کوچک؛ بابک خرمدین، مبارز علیه عباسیان
- بارانBaran ⚥ باران
- باربدBarbod ♂ نوازندهٔ نامدار دربار خسروپرویز
- بامدادBamdad ♂ سپیدهدم
- بردیاBardia ♂ پسر کوروش بزرگ
- برزوBorzoo ♂ پسر سهراب در شاهنامه؛ شکوه
- برسمBarsam ♂ دستهٔ شاخههای مقدس در آیین زرتشتی
- برناBorna ♂ جوان و نیرومند
- بزرگمهرBozorgmehr ♂ وزیر خردمند انوشیروان
- بنیامینBenyamin ♂ پسر دست راست؛ کوچکترین پسر یعقوب
- بهادرBahador ♂ دلیر و پهلوان
- بهدادBehdad ♂ دادهٔ نیکو
- بهرادBehrad ♂ بخشنده و نیک
- بهرامBahram ♂ پیروز؛ نام شاهان ساسانی و سیارهٔ مریخ
- بهرنگBehrang ♂ خوشرنگ و درخشان
- بهروزBehrouz ♂ خوشبخت و نیکروز
- بهزادBehzad ♂ نیکزاده؛ نگارگر نامدار
- بهمنBahman ♂ منش نیک؛ یازدهمین ماه سال
- بهنامBehnam ♂ نیکنام و خوشنام
- بیژنBijan ♂ پهلوان شاهنامه و دلدادهٔ منیژه
پ
- پارساParsa ♂ پرهیزکار و پاکدامن
- پاشاPasha ♂ بزرگ و سرور
- پدرامPedram ♂ زیبا و شاد
- پرویزParviz ♂ پیروز؛ خسروپرویز
- پرهامParham ♂ نیرومند و باشکوه
- پژمانPejman ♂ اندوهگین
- پوریاPouria ♂ پوریای ولی، پهلوان و شاعر
- پویاPouya ♂ پوینده و پرتلاش
- پویانPouyan ♂ کوشا و جوینده
- پیامPayam ♂ پیغام
- پیروزPirouz ♂ پیروزمند؛ پادشاه ساسانی
- پیمانPeyman ♂ عهد و پیمان
ت
ج
چ
ح
- حافظHafez ♂ نگهبان؛ ازبرکنندهٔ قرآن؛ خواجه حافظ
- حامدHamed ♂ ستایشگر
- حبیبHabib ♂ دوست و یار
- حسامHesam ♂ شمشیر بُرّان
- حسنHasan ♂ نیکو و زیبا؛ امام دوم
- حسینHossein ♂ نیکوی کوچک؛ امام سوم شیعیان
- حمزهHamzeh ♂ نیرومند؛ عموی پیامبر
- حمیدHamid ♂ ستوده
- حمیدرضاHamidreza ♂ ترکیب حمید و رضا
- حیدرHeydar ♂ شیر؛ لقب امام علی
خ
د
ر
- رادمانRadman ♂ جوانمرد و بخشنده
- رادینRadin ♂ بخشنده و جوانمرد
- راستینRastin ♂ راست و درست
- رامانRaman ♂ شاد و آرام
- رامتینRamtin ♂ رامشگر افسانهای دربار جمشید
- رامینRamin ♂ شادمان؛ قهرمان منظومهٔ ویس و رامین
- رایانRayan ♂ دری از بهشت؛ سیراب
- رحمانRahman ♂ بخشاینده
- رحیمRahim ♂ مهربان و بخشنده
- رساRasa ⚥ کامل؛ بلند و رسا
- رستاRasta ♂ رستگار
- رستمRostam ♂ بزرگترین پهلوان شاهنامه
- رسولRasoul ♂ فرستاده و پیامبر
- رشیدRashid ♂ دلیر و راستکردار؛ بالابلند
- رضاReza ♂ خشنودی؛ امام هشتم شیعیان
- رمضانRamezan ♂ ماه روزه
- روحاللهRouhollah ♂ روح خدا
- روزبهRoozbeh ♂ خوشروز؛ نام اصلی ابن مقفع
- روشنRoshan ⚥ روشن و درخشان
- رونقRonak ⚥ شکوه و رونق
- ریبینRebin ♂ راهنما
ز
س
- ساسانSasan ♂ نیای ساسانیان
- سالارSalar ♂ سرور و فرمانده
- سامSam ♂ نیای رستم در شاهنامه
- سامانSaman ♂ نظم و آبادانی؛ نیای سامانیان
- سامیSami ♂ بلندپایه
- سامیارSamyar ♂ یار سام
- ساواشSavash ♂ نبرد
- سبحانSobhan ♂ ستایش و تسبیح خدا
- سبلانSabalan ♂ کوهی در آذربایجان
- سپنتاSepanta ♂ مقدس و پاک
- سپهرSepehr ♂ آسمان
- ستارSattar ♂ پوشانندهٔ عیبها
- سجادSajjad ♂ بسیار سجدهکننده؛ لقب امام چهارم
- سردارSardar ♂ فرمانده سپاه
- سروشSoroush ♂ فرشتهٔ پیامآور
- سعیدSaeed ♂ خوشبخت
- سلیمانSoleiman ♂ صلح؛ سلیمان نبی
- سورانSoran ♂ منطقه و امیرنشینی در کردستان
- سورناSorena ♂ سردار اشکانی، پیروز نبرد حران
- سهرابSohrab ♂ پسر رستم در شاهنامه
- سهندSahand ♂ کوه آتشفشانی نزدیک تبریز
- سهیلSoheil ♂ ستارهٔ سهیل
- سیامکSiamak ♂ پسر کیومرث در شاهنامه
- سیاوشSiavash ♂ شاهزادهٔ بیگناه شاهنامه و نماد پاکی
- سیروانSirwan ♂ رودی در کردستان
- سیروسSiroos ♂ گونهٔ یونانی کوروش
- سیناSina ♂ برگرفته از ابنسینا، پزشک و فیلسوف بزرگ
ش
ص
ض
ط
ع
غ
ف
- فرامرزFaramarz ♂ پسر رستم در شاهنامه
- فربدFarbod ♂ باشکوه
- فرخFarrokh ♂ خجسته و مبارک
- فردینFardin ♂ فرّ دین
- فرزادFarzad ♂ زادهٔ فرّ و شکوه
- فرزامFarzam ♂ شایسته
- فرزینFarzin ⚥ دانا؛ وزیر در شطرنج
- فرشادFarshad ♂ باشکوه و شاد
- فرشیدFarshid ♂ فرّ و روشنی
- فرنامFarnam ♂ نامدار و باشکوه
- فرنودFarnood ♂ برهان و دلیل
- فرهادFarhad ♂ کوهکنی که برای عشق شیرین کوه بیستون را کند
- فرهنگFarhang ♂ دانش و ادب
- فریدFarid ♂ یگانه
- فریدونFereydoun ♂ شاه شاهنامه که ضحاک ستمگر را شکست داد
- فوادFoad ♂ دل
ق
ک
- کارنKaren ♂ نام خاندان اشرافی اشکانی؛ پهلوان شاهنامه
- کارونKaroun ♂ پرآبترین رود ایران
- کاظمKazem ♂ فروخورندهٔ خشم؛ امام هفتم
- کامبیزKambiz ♂ کمبوجیه، پسر کوروش بزرگ
- کامرانKamran ♂ کامیاب و کامروا
- کامیارKamyar ♂ کامیاب؛ یار کام
- کاوهKaveh ♂ کاوهٔ آهنگر که بر ضحاک شورید
- کسریKasra ♂ شکل عربی خسرو؛ لقب انوشیروان
- کمالKamal ♂ کمال و تمامی
- کوروشKourosh ♂ کوروش بزرگ، بنیانگذار شاهنشاهی هخامنشی
- کوهیارKoohyar ♂ یار کوه؛ استوار چون کوه
- کیارشKiarash ♂ پسر کیقباد در شاهنامه؛ پهلوان
- کیانKian ♂ پادشاهان؛ کیانیان
- کیانوشKianoush ♂ پادشاه جاودان؛ از تبار کیانیان
- کیاوشKiavash ♂ مانند پادشاه
- کیخسروKaykhosrow ♂ پادشاه دادگر شاهنامه، پسر سیاوش
- کیکاووسKeykavous ♂ پادشاه شاهنامه، پدر سیاوش
- کیوانKeyvan ♂ سیارهٔ زحل
- کیومرثKiumars ♂ نخستین پادشاه و نخستین انسان در شاهنامه
- کیهانKeyhan ♂ جهان و گیتی
گ
ل
م
- مازیارMazyar ♂ فرمانروای طبرستان که با عباسیان جنگید
- مانیMani ♂ پیامبر و نقاش دوران ساسانی
- ماهانMahan ♂ مانند ماه
- مبینMobin ♂ آشکار
- متینMatin ♂ استوار و موقر
- مجتبیMojtaba ♂ برگزیده
- مجیدMajid ♂ بزرگوار و باشکوه
- محسنMohsen ♂ نیکوکار
- محمدMohammad ♂ ستوده؛ پیامبر اسلام
- محمدحسینMohammadhossein ♂ ترکیب محمد و حسین
- محمدرضاMohammadreza ♂ ترکیب محمد و رضا
- محمدعلیMohammadali ♂ ترکیب محمد و علی
- محمدمهدیMohammadmahdi ♂ ترکیب محمد و مهدی
- محمودMahmoud ♂ ستوده
- مرتضیMorteza ♂ برگزیده؛ لقب امام علی
- مردخایMordekhai ♂ پسرعموی ملکه استر
- مزدکMazdak ♂ اصلاحگر اجتماعی دوران ساسانی
- مسعودMasoud ♂ خوشبخت
- مصطفیMostafa ♂ برگزیده
- منصورMansour ♂ پیروز
- منوچهرManouchehr ♂ پادشاه شاهنامه، نوهٔ فریدون
- موسیMousa ♂ پیامبر موسی
- مهبدMahbod ⚥ برتر از ماه؛ بزرگوار
- مهدیMehdi ♂ هدایتشده
- مهدیارMahdiar ♂ یار مهدی
- مهرMehr ⚥ محبت؛ خورشید؛ میترا
- مهرابMehrab ♂ پادشاه کابل در شاهنامه، پدر رودابه
- مهرانMehran ♂ مهربان؛ نام خاندانی بزرگ در دوران ساسانی
- مهربدMehrbod ♂ نگهبان مهر؛ وزیر انوشیروان
- مهردادMehrdad ♂ دادهٔ مهر؛ نام شاهان اشکانی
- مهردینMehrdin ♂ دین مهر
- مهرزادMehrzad ♂ زادهٔ مهر
- مهرسامMehrsam ♂ مهربان و دلیر
- مهرشادMehrshad ♂ شاد از مهر
- مهرگانMehregan ⚥ جشن پاییزی مهرگان
- مهیارMahyar ♂ یار ماه
- میلادMilad ♂ زادروز
ن
- نادرNader ♂ کمیاب و بیهمتا؛ نادرشاه
- ناصرNasser ♂ یاریگر
- نامیNami ♂ نامدار
- نریمانNariman ♂ نیای رستم در شاهنامه؛ دلیر
- نسیمNasim ⚥ باد ملایم
- نصرتNosrat ♂ یاری و پیروزی
- نظامNezam ♂ نظم و سامان
- نواNava ⚥ نغمه و آهنگ
- نوذرNozar ♂ پادشاه شاهنامه، پسر منوچهر
- نوروزNowruz ♂ روز نو، آغاز سال
- نوریNouri ♂ روشن و نورانی
- نویدNavid ♂ مژده
- نیکانNikan ♂ نیکوکاران؛ نیاکان
- نیکزادNikzad ♂ نیکنژاد
- نیماNima ♂ یادآور نیما یوشیج، پدر شعر نو
و
ه
- هادیHadi ♂ راهنما
- هاشمHashem ♂ شکنندهٔ نان؛ جد پیامبر
- هامونHamoon ♂ دشت و صحرا؛ دریاچهٔ هامون
- هرمزHormoz ♂ اهورامزدا؛ نام شاهان ساسانی
- هژارHejar ♂ فروتن؛ یادآور شاعر هژار
- همایونHomayoun ♂ خجسته و شاهانه
- هوشنگHoushang ♂ پادشاه شاهنامه و کاشف آتش
- هوشیارHooshyar ♂ هوشمند و آگاه
- هومنHooman ♂ نیکاندیش (بهمن در اوستا)
- هیرادHirad ♂ بخشنده؛ درخشان
- هیربدHirbod ♂ پیشوای دینی زرتشتی؛ آموزگار
- هیواHiva ⚥ امید
ی
نام ایرانی در خارج از ایران
بسیاری از خانوادهها در خارج از ایران دنبال نامی هستند که ایرانی باشد و در آلمانی، انگلیسی یا فرانسوی هم آسان گفته شود؛ مانند دریا، سارا، کیان یا آرمان. در ثبت احوال کشورهای دیگر نوشتار لاتین ملاک است و یک شکل درست وجود ندارد؛ برای همین نوشتارهای رایج را هم آوردهایم. نامهای دارای نشان ⚥ هم دخترانهاند و هم پسرانه.